Ένρινον είναι και το [γ], όταν ευρίσκεται προ των ουρανικών [κ], [γ], [χ] ή προ του [ξ]: άγκυρα, αγγείον, άγχω, άγξω (Αχιλλέας Τζάρτζανος) ▪ Συλλογιστείτε πώς προφέρεται το πρώτο [γ] στις λόγιες <παγγερμανισμός>, <παγγνωσία> ή <συγγνωστός>, στις οποίες, κατ’ εξαίρεση, δεν έχουμε τροπή του δεύτερου συμφώνου ▪ Αρκετές φορές, τα [μπ] και [ντ] μέσα στη λέξη είναι οι άλλες μορφές των [μβ] και [νδ]: κόμβος → κόμ̂πος, ένδεκα → έν̂τεκα ▪ Αυτό που ουσιיαστικά τρέπεται είναι το δεύτερο σύμφωνο ▪ Όταν γράφω και τα δίψηφα [γγ/γκ], [μπ], [ντ] αφορούν δύο φθόγ̂γους, προσθέτω ένα διיακριτικό ώστε να αναγνωρίζουν απαξάπαν̂τες πώς προφέρον̂ται ▪ Τα [γγ/γκ], [μπ], [ντ] είναι δίψηφα σύμφωνα, ενώ τα [γ̂γ/γ̂κ], [μ̂π], [ν̂τ] συμφωνικά συμ̂πλέγματα ▪ Τα συμφωνικά συμ̂πλέγματα δε μονοφθογ̂γίζον̂ται (!) ▪ Το σωστό είναι να αναφερόμαστε σε έρρινα συμ̂πλέγματα και όχι σε άρρινα και έρρινα δίψηφα, παρόλο που τα γραφήματά τους ονομάζον̂ται δίψηφα σύμφωνα ▪ Αν δε γίνει η αναγ̂καία γραπτή διיάκριση ανάμεσα στα έρρινα συμ̂πλέγματα και τα δίψηφα σύμφωνα, σε λίγον καιρό θα αναφερόμαστε στην αλλοίωση και τον ψευδισμό της Κοινής Νεοελληνικής (κόμπος [b] ⇔ κόβος, έντεκα [d] ⇔ έδεκα, άγγελος [g] ⇔ agel ≠ angel < άγ̂γελος) ▪ Εάν θέλουμε να μιλούμε σωστά, να μάθουμε να ορθογραφούμε τα δίψηφα: να τα γράφουμε με το γνι [γ̂], το μίγμα [μ̂] και το νίγμα [ν̂]

Πέμπτη 24 Ιανουαρίου 2019

ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΛΕΞΕΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΤΟΝΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟΣΑΦΗΝΙΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΟΦΟΡΑΣ




Δείγματα λέξεων με χρήση του Τονικού Συστήματος Αποσαφήνισης της Προφοράς (ΤΣΑΠ) των δίψηφων συμφώνων γγ/γκ, μπ, ντ:









[φε'γγάρι,  α'γκίστρι,  λα'μπάδα,  πέ'ντε, συ'γγενής, πα'γκάκι, α'γκαζέ, κά'μπος, α'μπαλάζ, πά'ντοτε, έ'ντονος, ρα'ντεβού]

[φεγ̇γάρι, αγ̇κίστρι, λαμ̇πάδα, πέν̇τε, συγ̇γενής, παγ̇κάκι, αγ̇καζέ, κάμ̇πος, αμ̇παλάζ, πάν̇τοτε, έν̇τονος, ραν̇τεβού]


* Ευχαριστώ θερμά τον κ. Βασίλη Γιαννάτο και τον καλό φίλο και συν̇τοπίτη μου Γιάννη Χρήστου, για τη συμβολή τους στην επεξεργασία των στιγμάτων-συμβόλων.
                               
© Άρης Βαφιάς, MA RCSSD
Καθ. Αγωγής Προφ. Λόγου &  Φωνής

Σύνοψη του Τονικού Συστήματος Αποσαφήνισης της Προφοράς